aşırmaq

f.
1. Qaldırıb qoymaq, yükləmək. Yükü atın belinə aşırmaq. Yeşiyi dalına aşırmaq.
2. Üzərindən keçirmək, sallamaq. . . Müsyö Jordan firəngi libasında, qıçın qıçı üstə aşırıb, . . lülələnmiş tənbəki yarpağını yandırıb çəkir. M. F. A.. Həcər təkrar papağı başına qoydu, əlini aynalıya atdı, kəməri çiyninə aşırdı. S. R..
3. Üzərindən atmaq. Vahid üzərində ağırlaşan yorğanı cəld aşırıb dikəldi. M. C.. <Heydər> bu yükü aşırmaq və dərdini boşaltmaq istəyirdi. S. R..
4. Yıxmaq, döndərmək, çevirmək, devirmək, endirmək, düşürmək, salmaq. Arabaçı dərədə arabanı aşırdı. – Bir az keçmiş kolların arasından güllələr açıldı. Birinci güllə zənbərəkçini aşırıb dəvədən saldı. Ç.. // Diyirlətmək. Eyvazın briqadasında işləyən bir dəstə iri bir daşı aşıra-aşıra z. dərənin qırağına gətirirdi. Ə. Vəl..
5. Hündür bir yerin üstündən keçirmək. Səlim Kərim bəyi meşənin ən sıx yerindən keçirib, təpənin dal tərəfinə aşırdı. M. C..
6. Atlatmaq, keçirmək, yaxa qurtarmaq. Bu bəlanı da başımızdan aşırdıq.
7. məc. dan. Öldürmək, vurub öldürmək; vurmaq, vurub yıxmaq. Ovçular dünən üç canavar aşırdılar. – Lidiya bir güllə ilə onu <düşməni> aşırdı. Ə. Ə..
8. məc. Bir şeyi acgözlüklə və cəld yemək. <Qonaqlar> sabah açılanda qalxıb, bir cüt . . toyuğun da çığırtmasını aşırdılar. S. R..
9. məc. dan. Birinin malını, pulunu və s. - ni mənimsəmək, yemək, udmaq, dağıtmaq, xərcləyib puç etmək.
10. məc. dan. Öhdəsindən gəlmək, həll etmək. <Ağamərdan:> Hacı Rəcəbəli əldə olmasa, bu işi aşırmaq olmaz. M. F. A..
◊ Alığını aşırmaq – bax alıq. Ayağını başından aşırmaq – bax ayaq.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti. 2009.

Look at other dictionaries:

  • açmaq — f. 1. Qapalı bir şeyin qapağını və s. ni qaldırmaq, götürmək, çıxartmaq. Qazanın ağzını açmaq. Qutunu açmaq. Sandığın qapağını açmaq. // Örtülü bir şeyin örtüyünü qaldırmaq, götürmək, çılpaq etmək. Döşünü açmaq. Başını açmaq. – Niqabın üzdən aç,… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • alıq — is. köhn. Öküz, kəl və başqa yük heyvanlarının belinə palan əvəzinə qoyulan çul, keçə və s. yumşaq şey. Sən ki alığa da möhtac olursan; Əbəs yerə neçin zəhmət elərsən. M. V. V.. Sahibləri çulun, alığın soydu. Q. Z.. ◊ Alığını aşırmaq – öhdəsindən …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • aşırılmaq — 1. «Aşırmaq»dan məch. 2. t siz. Minmək. Rüstəm atını hündür bir daşa çəkib, onun üstünə aşırıldı. S. R.. 3. t siz. Üzərindən atılıb düşmək, aşmaq. Atdan aşırılıb düşmək. 4. t siz. Çevrilmək. O, çarpayıda o tərəfdən bu tərəfə aşırıldı …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • aşırma — is. 1. «Aşırmaq»dan f. is. 2. Bir şeyin üstündən atılan, sallanan və ya bağlanan bağ. 3. Şalvarı düşməyə qoymamaq üçün çiyindən keçirilib şalvara bənd edilən lentşəkilli qoşa bağ; şalvar asmalığı. Rezin aşırma. ◊ Aşırma atəş – müharibədə:… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • aşırtmaq — f. bax aşırmaq 1, 3 və 5 ci mənalarda …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • ayaq — 1. is. 1. İnsan və heyvanın yeriməsinə xidmət edən bədən üzvü. Balaca ayaq. Qarın üstündə heyvan ayağının izi var. Ayaq barmaqları. – Təkərlərin səsi, atların ayaqlarının tappıltısı meşələrə səs salırdı. N. N.. Fərraşlar Məşədi Həsəni yıxıb… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • çarpazlanmaq — məch. 1. Xaçvari şəkildə bir birinin üstünə qoyulmaq, çarpaz edilmək; çataqlanmaq. 2. Bax aşırmaq 3 cü mənada …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • çiyin — is. Bədənin boyundan qollara qədər olan hissəsi. Ağır bir sükutun qəsəbədə hökm sürdüyünü görən Leylək çiynindəki beşaçılan tüfəngini hərləyib əlinə aldı. . S. R.. Bir daha xarabalığı gözdən keçirdikdən sonra qocaya tərəf dönüb, əlini onun… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • döndərmək — f. 1. İstiqamətini yana və ya geriyə, yaxud başqa tərəfə yönəltmək. <Rüstəm> yavaşca öküzün boynuna vurub həyətə döndərdi. S. R.. . . Şirəhməd gördü ki, maşını döndərməyə yer qalmamışdır. H. Seyidbəyli. 2. Əvvəlki vəziyyətinin əksinə… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • — is. 1. Fəaliyyət, çalışma, zəhmət, əmək. Əqli iş. Fiziki iş. İş görmək. Elmi iş. İşlə məşğul olmaq. – İş insanın cövhəridir. (Ata. sözü). İş rəncbərin, güc öküzün, yer özününkü; Bəyzadələri, xanları neylərdin, ilahi! M. Ə. S.. İş nə qədər qızğın… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.